GROETEN UIT LONDEN

Het aantal ansichtkaarten dat Drs. P in zijn leven heeft verstuurd is werkelijk ontelbaar. Hij was dol op gekke exemplaren zoals bovenstaande montagefoto, die hij tijdens een reisje naar de Britse hoofdstad had laten maken. De kaart is gericht aan ‘Mr & Mrs Tiebosch’ en afgestempeld op 3 oktober 1964. De mededeling die erop staat is uiterst triviaal. Het wordt pas interessant als u weet dat die mevrouw Tiebosch niemand minder was dan de befaamde zangeres en actrice Hetty Blok, met wie de doctorandus een levenslange vriendschap heeft onderhouden.

Deze toeristische groet werd in Hetty Bloks nalatenschap gevonden door Bonny Wassing, neerlandicus en docent Nederlandse taal en cultuur aan de UvA. Via iemand in zijn netwerk heeft hij toegang tot Hetty’s geschreven memoires, brieven, kaarten en kattebelletjes. In de enorme papierenstapels bleken zich diverse kaarten en egodocumenten van en over Drs. P te bevinden, en Wassing was zo vriendelijk om ons daarvan verslag te doen.

Uit het bericht op de ansichtkaart valt op te maken dat de doctorandus het echtpaar Tiebosch (en hun toen tienjarige zoon Victor) al redelijk goed kende. Enkele jaren later zou hij professioneel met Hetty samenwerken tijdens de productie van de elpee Haar van boven. Die plaat was te danken aan het megasucces van de boeken Wat zien ik…? (1965) en Haar van boven (1968) van Albert Mol, over de belevenissen van twee Amsterdamse prostituees. Hetty’s echtgenoot was uitgever en had deze boeken doen verschijnen. Pikant detail, aan het licht gebracht door Bonny Wassing: Albert Mol heeft die verhalen niet zelf geschreven; ze werden door Tiebosch uit Alberts mond opgetekend en persklaar gemaakt.

In 1969 kwam iemand op het idee om een elpee uit te brengen waarin Albert Mol hoofdstukken uit zijn boeken voordraagt en Hetty Blok toepasselijke liedjes over prostitutie zingt. Drie van die nummers kwamen uit de ontuchtige koker van Drs. P: ‘Quartier putain’, ‘In het huis der schande’ en ‘Het hart eener deerne’. 

Van links naar rechts: Drs. P, Jasperina de Jong, Hetty Blok, Albert Mol, Jenny Arean.
Foto: Rob Mieremet. Bron: Nationaal Archief.

De elpee Haar van boven (waarvoor hij ook de hoestekst schreef) bewijst dat Drs. P inmiddels zijn naam gevestigd had als liedjesleverancier voor anderen. Op bovenstaande foto, genomen tijdens een platenpresentatie op 5 november 1969, staat hij naast een aantal bekende zangers die allemaal werk van hem hebben vertolkt. 

De Tiebosch-connectie leverde ook nog een aantal aardige boekuitgaven op: Kaarten (1967, 1977), Nieuw! (1977), de heruitgave van Des Vondelings Wraak (1979) en Historische flitsen (1980).

Hetty Bloks archief omvat verder een brief waarin ze een hommage aan Heinz Polzer beschrijft die ze in 1991 samen met Ivo de Wijs presenteerde, en één uit 2000 waarin ze vertelt over een door haar ontvangen ‘rare, ouderwetse ansichtkaart’ met daarop een parafrase van ‘Mijn opa’. Als reactie stuurde ze Heinz een parodie op ‘Johnny wenn du Geburtstag hast’ van Marlene Dietrich:

Heinzli, wenn ich Geburtstag hab
Gehst zum Schreibtisch im Trab
Dichtst ein Sonnettchen
Heinzli das ist so süsz von dir
Ach komm doch mal zu mir
Zu deinem alten Hettchen

Even charmant is het verjaarsvers dat Hetty in 2006 voor Heinz dichtte en dat aldus begint:

’t Is me tot nu toe niet gelukt
Ik ga er zwaar onder gebukt
O, wat [is dat] toch zwaar balen
Dat ik je nooit eens in kan halen
Ook als ik nog ouder word
Is er een achtmaands tekort

Hetty Blok was 86 toen ze deze regels schreef – nog altijd keurig rijmend, metrisch en coherent. Het is haar inderdaad nooit gelukt Heinz in te halen. Ze stierf in 2012, tweeënhalf jaar voor haar dierbare vriend.